Maco

Maco Customs Service: brokerage, software & consultancy

Intracommunautaire transacties

Printvriendelijke versie
Bestemmingslandbeginsel
 
De BTW moet toekomen aan de fiscus van het land waar de goederen worden gekocht c.q. geconsumeerd door een consument. Dit heet het bestemmingslandbeginsel.  Het heeft grote consequenties voor de verrekening van de BTW bij transacties tussen lidstaten in de EU. Tot 1992 werd de BTW bij transacties tussen EU lidstaten afgewikkeld aan de hand van douaneaangiftes aan de Europese binnengrenzen.  Vanaf 1 januari 1993 zijn de binnengrenzen voor de douane en de BTW afgeschaft en moest er dus ook voor een ander BTW systeem worden gekozen. Dit is het systeem met intracommunautaire transacties (ICT) geworden.  Aanvankelijk was het systeem bedoeld voor een overgangsperiode van 4 jaar, maar inmiddels is het al meer dan twee decennia in gebruik.  Het systeem is gecompliceerd en zeer fraudegevoelig.
 
Intracommunautaire transacties
 
In onderstaande video ziet u hoe intracommunautaire transacties werken.

Als goederen van de ene lidstaat van de EU naar de andere worden verkocht heet dat een intracommunautaire transactie (ICT). De ondernemer die de goederen levert doet een intracommunautaire levering (ICL). De ondernemer die de goederen koopt doet een intracommunautaire verwerving (ICV). Een ICT bestaat dus uit een ICL en een ICV. De woorden export en import zijn in de douane- en BTW-wereld gereserveerd voor transacties met landen buiten de Europese Unie. Dus als een Duitse onderneming een goed aan een Russische onderneming verkoopt spreken we van export. Als een Amerikaan iets aan een Nederlander verkoopt spreken we van import. Maar als een Duitser iets aan een Nederlander verkoopt spreken we van een Intra Communautiare Transactie.

VAT Information Exchange System (VIES)
 
Als een Duitse onderneming A goederen verkoopt aan een Nederlandse ondernemer B, hoeft hij geen BTW te berekenen. De verwerving van de goederen in Nederland is echter wel belast. De Nederlandse onderneming moet nu de BTW over de goederen opvoeren in zijn BTW aangifte. Hierover is belasting verschuldigd. In dezelfde aangifte kan deze BTW echter ook weer afgetrokken worden, zodat er geen liquiditeitsnadeel onstaat. Bij intracommunautaire transacties is dus sprake van een verleggingsregel. De BTW(-heffing) wordt verlegd naar de boekhouding van de koper die de BTW moet opvoeren en direct weer mag aftrekken. Hierdoor ontstaat de situatie dat binnenlandse verkopen wél belast zijn met BTW en verkopen aan ondernemers in andere lidstaten niet. De verlegging van BTW bij invoer wordt nauwgezet geadministreerd bij de aangifte ten invoer. De fiscus kan dit eenvoudig controleren. De fiscus wil echter ook toezicht houden op ICT's. Want juist omdat er géén BTW hoeft te worden gerekend zijn ze fraudegevoelig. Daarom moet op verkoopfacturen aan ondernemers in andere lidstaten altijd het BTW nummer van zowel de verkoper als de koper vermeld staan. Daarnaast moet de verkoper elk kwartaal een lijst opstellen van de verkopen aan ondernemers in andere lidstaten, de zogenaamde listing of lijst intracommunautaire prestaties. In de listing hoeft alleen het BTW nummer van de koper en het bedrag van de totale ICL's in dat kwartaal opgesomd te worden. Intracommunautaire leveringen dienen voorts te worden opgenomen in de Aangifte Omzetbelasting en afhankelijk van al dan niet overschrijding van de verkoopdrempel in de Intrastat rapportage. Als tegenhanger moet de koper van goederen aan zijn fiscus de intracommunautaire verwervingen melden uit andere EU lidstaten in zijn Aangifte Omzetbelasting en eventueel zijn Intrastat rapportage.
 
Om nu als overheid controle te kunnen uitoefenen op de Europese goederenstromen is het VAT Information Exchange System (VIES) in het leven geroepen. Binnen het VIES kunnen alle transactiegegevens van alle ondernemingen van alle lidstaten geanalyseerd worden. Echter omdat die gegevens zo algemeen zijn is het onmogelijk om zonder nader onderzoek vast te kunnen stellen of alle transacties ook goed worden gemeld door zowel de verkoper als de koper. Het Europese BTW systeem is dan ook zonder meer zeer fraudegevoelig. Er gaan op papier enorme geldbedragen in om die nauwelijks gecontroleerd kunnen worden. Eén van de eisen die de fiscus stelt aan ondernemers die goederen verkopen aan afnemers in andere lidstaten, is dat vóóraf het BTW nummer van de koper wordt gecontroleerd. Op een speciale EU-website kan elk BTW nummer dat is afgegeven in de EU worden gecontroleerd of het geldig is of niet. Het controleverslag van het BTW nummer dient zorgvuldig bewaard te worden in de BTW administratie.
 
Bewijs van levering
 
De verkoper moet ook kunnen aantonen dat de goederen daadwerkelijk geleverd zijn en dus Nederland hebben verlaten. Dit dient aan de hand van het geheel van boeken en bescheiden te worden aangetoond.  Dit kan door middel van een voor ontvangst afgetekende vrachtbrief (CMR), betalingsbewijzen, correspondentie, contracten etc.
 
Afhaaltransacties
 
In de praktijk komen veel kopers gekochte goederen vaak zelf afhalen. Als die dan ook nog contant betaald worden, dan spreken we van afhaaltransacties in de zin van de BTW.   Dit zijn extra risicovolle transacties vanuit het perspectief van de Europese BTW. Bij afhaaltransacties mag het 0% BTW tarief slechts worden toegepast als er zorgvuldig gehandeld is. Er moet vertrouwen bestaan tussen koper en verkoper, bijvoorbeeld door een bestaande handelsrelatie, het BTW nummer moet worden gecontroleerd, er moeten afspraken gemaakt worden dat de CMR, in het land waar de koper volgens de factuur voor de BTW  is geïdentificeerd, voor ontvangst wordt getekend en retour wordt gezonden. Als extra hulpmiddel heeft de Nederlandse fiscus via Mededeling 38 een zogenaamde afhaalverklaring ontwikkeld, die door de chauffeur bij dit soort transacties moet worden getekend. Hierin verklaart de afhaler dat de goederen naar het land van de koper die op de factuur staat, worden getransporteerd. Er wordt geadviseerd om een kopie van het paspoort van de afhalende chauffeur in het dossier van boeken en bescheiden te bewaren.

Incoterms video's

Incoterms zijn vastgelegd door de Internationale Kamer van Koophandel.

» Lees verder

Douane-entrepot vergunning Maco

Als u snel douanegoederen moet opslaan, biedt de douane-entrepot vergunning van Maco een oplossin...

» Lees verder

Leveringscondities

Leveringscondities zijn van groot belang in de relatie tussen u en uw douanedienstverlener.

» Lees verder

Juridische zaken

Juridische zaken spelen een grote rol in de douanerie.

» Lees verder

Brexit - consequences and alternatives for customs

In this blog, managing director Hans Maessen discusses the consequences and alternatives of a Bre...

» Lees verder